İngiltere’nin iç istihbarat servisi MI5, 30 Eylül 2026’da yayımladığı “Security Service Espionage Alert” başlıklı uyarıda, China General Technology Research Institute’un (CGTRI) Çin Devlet Güvenliği Bakanlığı’nın teknik casusluk kapasitesini geliştirmeye doğrudan katkı sağlayan araştırmaları finanse ettiğini açıkladı. MI5, CGTRI’nin Çin’de yapay zekâ, siber güvenlik, gizli haberleşme sistemleri ve steganografi gibi alanlarda akademik projelere para aktardığını bildirdi.
Kuruma göre CGTRI, China Academy of General Technology (CAGT) adıyla da biliniyor ve MSS için paravan şirket olarak değerlendiriliyor. Uyarıda, CGTRI üzerinden finanse edilen araştırma projelerine 100’den fazla Birleşik Krallık bağlantılı akademisyenin katkı sunduğu kaydedildi. MI5, bazı kişilerin destek akışının Çin’deki araştırma projesiyle birlikte CGTRI’den geldiğinin farkında olmayabileceğini de belirtti.
MI5, bu faaliyetlerin MSS’nin casusluk çalışmalarını desteklediğini ve bunun Birleşik Krallık ulusal güvenliği için tehdit oluşturduğunu ifade etti. Servis, üniversitelerden CGTRI ile devam eden veya planlanan tüm iş birliklerini hemen gözden geçirmelerini istedi. Ayrıca Çin kurumlarıyla yürütülen araştırmalarda fon kaynağının izinin sürülmesi ve bu yapının iş birliğinde yer almadığının doğrulanması gerektiğini vurguladı.
Uyarıda, iş birliğini sürdüren kurumların, personelin ve araştırmacıların 2023 Ulusal Güvenlik Yasası kapsamında yabancı bir istihbarat servisine maddi yardım sağlamakla suçlanabileceği de hatırlatıldı. MI5’in metninde, bu yardımın Birleşik Krallık ile bağlantılı faaliyetlerin yürütülmesi sırasında sağlanması halinde cezai risk doğabileceği aktarıldı.
Pekin’in Londra Büyükelçiliği ise suçlamaları reddetti. Büyükelçilik sözcüsü iddiaları “hayali ve tamamen uydurma” diye tanımladı. Açıklamada, Birleşik Krallık tarafına resmi girişimlerde bulunulduğu, iki ülke arasındaki üniversite değişimlerinin ve araştırma iş birliklerinin gönüllülük esasına dayandığı ve yasa ile düzenlemelere uygun biçimde yürütüldüğü savunuldu.
Sözcü, bu temasların karşılıklı yarar sağladığını söyledi ve İngiliz istihbarat makamlarına “yalan yaymayı bırakma” çağrısı yaptı. Büyükelçilik, Birleşik Krallık üniversiteleriyle Çin arasındaki eğitim ve araştırma iş birliğinin zedelenmemesi gerektiğini de dile getirdi.
İngiltere ile Çin arasındaki akademik ilişkilere yönelik tartışmalar, Ağustos 2025’te U.K.-China Transparency (UKCT) adlı düşünce kuruluşunun yayımladığı raporla da gündeme gelmişti. Raporda, Çinli öğrencilerin Birleşik Krallık üniversitelerinde sınıf arkadaşlarını gözetlemeye zorlandığı, bunun Çin hükümeti için hassas kabul edilen konuların tartışılmasını bastırmaya dönük bir girişim olduğu öne sürülmüştü. Çin Büyükelçiliği bu iddiaları o dönemde de “asılsız ve absürt” diye nitelemişti.
Aynı raporda, CGTRI ile Çin Uluslararası İlişkiler Üniversitesi arasında personel örtüşmesi bulunduğu ve bu üniversitenin Çin Devlet Güvenliği Bakanlığı ile son derece yakın bağlara sahip olduğu belirtildi. UKCT, CGTRI’nin siber güvenlik, sinyal istihbaratı ve stratejik ulusal hedefler için kullanılan çeşitli yapay zekâ destekli araçlarda uzmanlaştığını kaydetti. Kuruluş, bu uzmanlık alanlarının Çin devlet kurumları ve MSS’nin Birleşik Krallık’taki şirketlere, üniversitelere, kamu hizmetlerine ve altyapıya yönelik yürüttüğü siber saldırılarda özellikle kullanışlı olduğunu söyledi.
MI5’in son uyarısı, CGTRI üzerinden yürütülen akademik finansman akışını ve buna bağlı kurumsal ilişkileri yeniden gündeme taşıdı.